ul. Niciarniana 7

Tekst inskrypcji:

KSIĘDZU PRAŁATOWI
ANTONIEMU STAJUDZIE
PROBOSZCZOWI PARAFII ŚW. KAZIMIERZA W ŁODZI
W LATACH 1960-1988

GORLIWEMU KAPŁANOWI I DUSZPASTERZOWI
CZŁOWIEKOWI SZLACHETNEGO SERCA

WDZIĘCZNI PRZYJACIELE
I PARAFIANIE

13 CZERWCA 1997

Data odsłonięcia: 13 czerwca 1997 r.

Miejsce zawieszenia: wewnątrz świątyni, po prawej stronie od głównego wejścia

Autor: 

Data usunięcia: 

Uwagi:

ul. Stefana Kopcińskiego 54

Tekst inskrypcji:

WYBITNEMU DZIAŁACZOWI OŚWIATOWEMU
I SPOŁECZNEMU

Stefanowi Kopcińskiemu
(1878 - 1934)

ORGANIZATOROWI POWSZECHNEGO OBOWIĄZKU
SZKOLNEGO W ŁODZI W LATACH 1919-1922

Łodzianie

Łódź, listopad 1999

Data odsłonięcia: listopad 1999 r.

Miejsce zawieszenia: frontowa ściana budynku

Autor: 

Data usunięcia: 

Uwagi:


Stefan Kopciński (ur. 3 marca 1878 r. w Stradlicach - zm. 10 czerwca 1934 r. w Warszawie) – polski lekarz neurolog i psychiatra, społecznik i polityk, związany z ruchem robotniczym.
link: Wikipedia

al. Adama Mickiewicza 15

Tekst inskrypcji:

W DOMU TYM
ODDANYM PRZEZ WYZWOLONĄ ŁÓDŹ
W STYCZNIU 1945 R.
NA SIEDZIBĘ ZWIĄZKU LITERATÓW POLSKICH
MIESZKALI I TWORZYLI PISARZE
KTÓRZY ODESZLI OD NAS
LECZ ICH UTWORY POZOSTANĄ NA TRWAŁE
W SKARBNICY KULTURY NARODOWEJ

KAZIMIERZ BŁESZYŃSKI
WŁADYSŁAW BRONIEWSKI
JAN BRZECHWA
STANISŁAW CZERNIK
HALINA DĄBROWOLSKA
HELENA DUNINÓWNA
POLA GOJAWICZYŃSKA
ZOFIA NAŁKOWSKA
WACŁAW MROZOWSKI
STANISŁAW PIĘTAK
JULIUSZ SALONI
JAN ŚPIEWAK
GRZEGORZ TIMOFIEJEW
JERZY WYSZOMIRSKI

SPOŁECZEŃSTWO ŁODZI

Data odsłonięcia: 

Miejsce zawieszenia: frontowa ściana budynku

Autor: 

Data usunięcia: 

Uwagi:


W okresie PRL-u w budynkach przy al. A. Mickiewicza 15 oraz al. T. Kościuszki 98 mieściła się siedziba Związku Literatów Polskich.

ul. Wschodnia 76

Tekst inskrypcji:

OD 1928 R. do 1939 R.
UL. JÓZEFA
PIŁSUDSKIEGO

Data odsłonięcia: 

Miejsce zawieszenia: frontowa ściana budynku, przy rogu ulicy Wschodniej i ul. G. Narutowicza

Autor: 

Data usunięcia: 

Uwagi:

ul. Juliana Tuwima 1/3

Tekst inskrypcji:

DO 1939 R. UL. PRZEJAZD
OD 1945 R. DO 1947 R.
UL. IGNACEGO DASZYŃSKIEGO
OD 1947 R. DO 1954 R.
PONOWNIE UL. PRZEJAZD

Data odsłonięcia: 

Miejsce zawieszenia: frontowa ściana budynku w części z podcieniami

Autor: 

Data usunięcia: 

Uwagi:

ul. Gabriela Narutowicza 77

Tekst inskrypcji:

WŁADYSŁAW
STRZEMIŃSKI

MALARZ, WIELKI INNOWATOR,
UCZYŁ W WYŻSZEJ SZKOLE
SZTUK PLASTYCZNYCH W ŁODZI
OD 1945 DO 1950 ROKU

Data odsłonięcia: 

Miejsce zawieszenia: frontowa ściana budynku, przy wejściu

Autor: 

Data usunięcia: 

Uwagi:


Władysław Strzemiński (ur. 21 listopada 1893 r. w Mińsku - zm. 26 grudnia 1952 r. w Łodzi) – polski malarz, teoretyk sztuki, publicysta, pedagog z kręgu konstruktywizmu. Pionier konstruktywistycznej awangardy lat 20. i 30. XX wieku; twórca teorii unizmu.
link: Wikipedia


W budynku przy ul. G. Narutowicza 77 w latach 1945-1976 mieściła się Państwowa Wyższa Szkoła Sztuk Plastycznych (obecna Akademia Sztuk Pięknych im. Wł. Strzemińskiego).

ul. Romualda Traugutta 18

Tekst inskrypcji:

W 105. ROCZNICĘ WALK PODODDZIAŁÓW 1 PUŁKU PIECHOTY
LEGIONÓW POLSKICH JÓZEFA PIŁSUDSKIEGO Z WOJSKAMI
ROSYJSKIMI I DZIAŁALNOŚCI KOMISARIATÓW POLSKIEJ
ORGANIZACJI NARODOWEJ W REGIONIE ŁÓDZKIM (X-XI.1914)

W 101. ROCZNICĘ WYZWOLENIA REGIONU ŁÓDZKIEGO SPOD
OKUPACJI AUSTRIACKIEJ I NIEMIECKIEJ PRZEZ ODDZIAŁY
POLSKICH ORGANIZACJI NIEPODLEGŁOŚCIOWYCH (XI.1918)

ZWIĄZEK LEGIONISTÓW POLSKICH I ICH RODZIN

PAŹDZIERNIK 2019

Data odsłonięcia: 17 października 2019 r.

Miejsce zawieszenia: frontowa ściana budynku, przy głównym wejściu

Autor: 

Data usunięcia: 

Uwagi: u szczytu tablicy widoczne wizerunki orzełka legionowego z 1914 r. oraz odznaki P.O.W.

ldk.lodz.pl

Dom-pomnik z nową tablicą
W dniu 17 października 2019 r. w ramach obchodów Łódzkiego Października Legionowego  odbyła się uroczystość   odsłonięcia tablicy upamiętniającej działania bojowe Legionów Polskich  w 1914 r. i zasługi organizacji niepodległościowych przy wyzwalaniu miejscowości regionu łódzkiego spod okupacji austriackiej i niemieckiej w 1918 r.
Tablica powstała  z inicjatywy Związku Legionistów Polskich i Ich Rodzin, a  została zamontowana na froncie budynku Łódzkiego Domu Kultury.
link: Dom-pomnik z nową tablicą

radiolodz.pl

Radosław Wilczek/Wiktoria Makowska Na fasadzie ŁDK odsłonięto tablicę upamiętniającą dwa ważne wydarzenia historyczne
Tablica upamiętnia dwa wydarzenia z historii Polski i jednocześnie z życia Marszałka Józefa Piłsudskiego: rocznicę walk legionowych z wojskami rosyjskimi oraz rocznicę wyzwolenia Regionu Łódzkiego spod okupacji austriackiej i niemieckiej przez polskie organizacje niepodległościowe.
Wydarzenia sprzed 101 i 105 lat pozwoliły na powstanie niepodległej Drugiej Rzeczpospolitej. Jerzy Smyczek, prezes Związku Inwalidów Wojennych Łódź-Śródmieście przypomina, że budynek, który służy dzisiaj wszystkim łodzianom, powstał w 1935 roku jako hołd dla Marszałka Józefa Piłsudskiego. - To szczególne wydarzenie, ponieważ Józef Piłsudski doczekał się tutaj upamiętnienia. To dla nas duża satysfakcja.
Tablicę ufundował Związek Legionistów Polskich i Ich Rodzin.
link: Na fasadzie ŁDK odsłonięto tablicę upamiętniającą dwa ważne wydarzenia historyczne

al. Grzegorza Palki 9

Tekst inskrypcji:

W HOŁDZIE ZMARŁYM UCZESTNIKOM
IGRZYSK OLIMPIJSKICH,
SPORTOWCOM I TRENEROM
MIASTA ŁODZI I REGIONU ŁÓDZKIEGO

PAMIĘTAMY

REGIONALNA RADA OLIMPIJSKA

W ŁODZI

CZERWIEC 2013

FUNDATOR:

KAMIENIARSTWO

BARTCZAK

ŁÓDŹ UL. SIEWNA 6A

Data odsłonięcia: czerwiec 2013 r.

Miejsce zawieszenia: boczna ściana kaplicy cmentarnej, znajdującej się na terenie cmentarza komunalnego Doły

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi:

al. kard. Stefana Wyszyńskiego

Tekst inskrypcji:

R.S.M.
POLESIE
OSIEDLE
RETKINIA
PIASKI
1974
1979

Data odsłonięcia: 

Miejsce zawieszenia: tablica umieszczona na kamieniu usytuowanym przy al. kard. S. Wyszyńskiego, na wysokości bloku nr 83 (al. kard. S. Wyszyńskiego 3)

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi:

ul. Retkińska i al. kard. Stefana Wyszyńskiego

Tekst inskrypcji:

Na pamiątkę linii tramwajowej na ul. Retkińskiej (1955-1978)

Stowarzyszenie Klub Miłośników Starych Tramwajów w Łodzi
Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne - Łódź Sp. z o.o.
Międzygminna Komunikacja Trawajowa Sp. z o.o.

2006 r.

Data odsłonięcia: 16 grudnia 2006 r.

Miejsce zawieszenia: na pomniku znajdującym się przy skrzyżowaniu ul. Retkińskiej i al. kard. S. Wyszyńskiego

Autor: 

Data usunięcia: 

Uwagi:

kmst.mpk.lodz.pl

Wojciech Dębski Odsłonięcie toru-pomnika na ul. Retkińskiej
W sobotę 16 grudnia 2006 roku o godzinie 11.00 miała miejsce uroczystość odsłonięcia toru-pomnika zlokalizowanego na skrzyżowaniu ulic Retkińskiej i al. Wyszyńskiego. Ów nietypowy pomnik powstał z inicjatywy naszego Klubu, a zbudowali go pracownicy Zakładu Torów i Sieci MPK-Łódź. Oś, będącą zwieńczeniem obiektu, została zapewniona przez Spółkę Międzygminna Komunikacja Tramwajowa. W ostatnim czasie do ośki została przyspawana tabliczka pamiątkowa ufundowana przez nasze Stowarzyszenie.
(...)
link: Odsłonięcie toru-pomnika na ul. Retkińskiej

ul. Piotrkowska 96

Tekst inskrypcji:

PAMIĘCI
DZIENNIKARZY
ŁÓDZKICH ZAMOR-
DOWANYCH PRZEZ HIT-
LEROWCÓW I POLEGŁYCH
W WALCE O WOLNOŚĆ
I DEMOKRACJĘ

SPOŁECZEŃSTWO
ŁODZI

ŁÓDŹ 7 V 1961

Data odsłonięcia: 7 maja 1961 r.

Miejsce zawieszenia: frontowa ściana budynku

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi:

ul. Drewnowska 147

Tekst inskrypcji:

CZYN SPOŁECZNY
NA XXX LECIE PRL

SPOŁECZNY
KOMITET BUDOWY

WRZESIEŃ 1974 R.

Data odsłonięcia: wrzesień 1974 r.

Miejsce zawieszenia: boczna ściana budynku, obok wejścia

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi:

ul. Seweryna Sterlinga 16/18

Tekst inskrypcji:

W GMACHU TYM MIEŚCIŁO SIĘ
PODCZAS II WOJNY ŚWIATOWEJ
HITLEROWSKIE WIĘZIENIE POLICYJNE,
MIEJSCE STRACEŃ I MĘCZEŃSTWA
TYSIĘCY POLAKÓW,
ORAZ PRZEDSTAWICIELI
INNYCH NARODOWOŚCI

KWIECIEŃ 1985

Data odsłonięcia: kwiecień 1985 r.

Miejsce zawieszenia: frontowa ściana budynku

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi:

ul. Gabriela Narutowicza 59a

Tekst inskrypcji:

W TYM GMACHU WYDZIAŁU
PRAWA I ADMINISTRACJI
MIAŁY MIEJSCE STRAJKI STU
DENCKIE 19 MARCA 1968 ROKU
OD 21 STYCZNIA DO 18 LUTEGO
1981 ROKU ORAZ STRAJK STU
DENTÓW I PRACOWNIKÓW
UNIWERSYTETU ŁÓDZKIE
GO PRZECIWKO WPROWA
DZENIU STANU WOJENNEGO
14-15 GRUDNIA 1981 ROKU

Data odsłonięcia: 16 grudnia 2006 r.

Miejsce zawieszenia: na parterze, obok głównego wejścia do budynku

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi:

ul. Retkińska i ul. Maratońska

Tekst inskrypcji:

OSIEDLE RETKINIA
ZAGRODNIKI
1972 - 1975

Data odsłonięcia: 

Miejsce zawieszenia: na głazie przy zbiegu ul. Retkińskiej i ul. Maratońskiej

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi: tablica odnowiona po 2013 r., na pierwotnej znajdował się napis w pięciu wierszach: RSM POLESIE / OSIEDLE / RETKINIA / ZAGRODNIKI / 1972-1975

al. Józefa Piłsudskiego 67

Tekst inskrypcji:

MIEJSCE TO UPAMIĘTNIONE
ZOSTAŁO
BOHATERSKIMI ZMAGANIAMI
ŁÓDZKICH WŁÓKNIARZY
W CZASIE STRAJKU
POWSZECHNEGO
W MARCU 1933 ROKU
W NIERÓWNEJ WALCE ZGINĘŁA
OD KUL SANACYJNYCH SIEPACZY
17-TO LETNIA
JADWIGA WOJCIECHOWSKA
A WIELU ROBOTNIKÓW ODNIOSŁO CIĘŻKIE RANY

W 30-TĄ ROCZNICĘ TYCH WYDARZEŃ
SPOŁECZEŃSTWO ŁODZI MARZEC 1963 R.

Data odsłonięcia: marzec 1963 r.

Miejsce zawieszenia: frontowa ściana budynku

Autor: 

Data usunięcia: 

Uwagi: obecnie trwa procedura usunięcia tablicy na podstawie ustawy z dnia 1 kwietnia 2016 r. o zakazie propagowania komunizmu lub innego ustroju totalitarnego przez nazwy jednostek organizacyjnych, jednostek pomocniczych gminy, budowli, obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz pomniki

ul. Seweryna Sterlinga 16/18

Tekst inskrypcji:

W TYM GMACHU
W LATACH 1945-1956
MIEŚCIŁO SIĘ WIĘZIENIE
WOJEWÓDZKIEGO URZĘDU
BEZPIECZEŃSTWA PUBLICZNEGO
JEST TO MIEJSCE MĘCZEŃSTWA I ŚMIERCI
WIELU POLSKICH PATRIOTÓW

CZEŚĆ ICH PAMIĘCI!

ZWIĄZEK WIĘŹNIÓW POLITYCZNYCH
OKRESU STALINOWSKIEGO W ŁODZI

Data odsłonięcia: 

Miejsce zawieszenia: 

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi: tablica została odświeżona po 2010 r. poprzez dodanie rzeźby zakutych w łańcuchy dłoni, namalowanie pod nimi skapujących czterech kropli krwi (obecnie praktycznie niewidocznych) oraz pobielenie liter napisu. Widoczna na zdjęciu piłka to najprawdopodobniej samowolna, radosna twórczość.

al. Józefa Piłsudskiego 135

Tekst inskrypcji:

1905 - 1955

PRZED TYMI ZAKŁADAMI
DOSZŁO I-LUTEGO 1905 R.
DO PIERWSZEJ NA TERENIE
ŁODZI ZBROJNEJ WALKI
PRZECIW BURŻUAZJI
I SAMOWŁADZTWU CARSKIEMU
TU STANĘŁY PIERWSZE
ŁÓDZKIE BARYKADY.

MĘSTWO, PATRIOTYZM,
INTERNACJONALIZM
WIDZEWSKICH ROBOTNIKÓW
ZJEDNAŁY TEMU
PRZEDMIEŚCIU ŁODZI MIANO
CZERWONEGO WIDZEWA

Data odsłonięcia: 1955 r.

Miejsce zawieszenia: frontowa ściana, po lewej stronie wejście do budynku

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi:


Rewolucja 1905 roku w Królestwie Polskim – spontaniczne strajki i walki trwały w polskich ośrodkach przemysłowych oraz na wsi od 1905 do 1907.
link: Wikipedia

al. Józefa Piłsudskiego i ul. Henryka Sienkiewicza

/marmurowa tablica z inskrypcją/

Tekst inskrypcji:

TRASA W-Z
UL. A. MICKIEWICZA - GŁÓWNA - ARMII CZERWONEJ
ODCINEK AL. WŁÓKNIARZY - UL. WYSOKA
WYBUDOWANA W LATACH 1975-1979
STARANIEM WŁADZ POLITYCZNYCH
I ADMINISTRACYJNYCH m. ŁODZI

REALIZATORZY TRASY:
• WOJEWÓDZKIE PRZEDSIĘBIORSTWO DRÓG
I MOSTÓW
• BIURO PROJEKTÓW BUDOWNICTWA
KOMUNALNEGO
• KOMBINAT ROBÓT DROGOWYCH
• PŁOCKIE PRZEDSIĘBIORSTWO ROBÓT
MOSTOWYCH • KOMBINAT BUDOWNICTWA
KOMUNALNEGO • MIEJSKIE
PRZEDSIĘBIORSTWO ROBÓT INSTALACJI
ELEKTRYCZNYCH I CIEPŁOWNICZYCH
• MIEJSKIE PRZEDSIĘBIORSTWO
ROBÓT WODOCIĄGOWO-KANALIZACYJNYCH
• MIEJSKIE PRZEDSIĘBIORSTWO
INSTALACYJNE • MIEJSKIE
PRZEDSIĘBIORSTWO KOMUNIKACYJNE
• KOMUNALNE PRZEDSIĘBIORSTWO SPRZĘTU
I TRANSPORTU • PRZEDSIĘBIORSTWO
WODOCIĄGÓW I KANALIZACJI OKRĘGU
ŁÓDZKIEGO • ŁÓDZKIE PRZEDSIĘBIORSTWO
OGRODNICZE • ŁÓDZKIE PRZEDSIĘBIORSTWO
ROBÓT TELEKOMUNIKACYJNYCH
• KOMBINAT BUDOWLANO-REMONTOWY
HANDLU I USŁUG BUDREM • SZYDŁOWIECKIE
ZAKŁADY KAMIENIA BUDOWLANEGO
• MAZOWIECKIE ZAKŁADY GAZOWNICTWA

SPOŁECZEŃSTWO ŁODZI UCZESTNICZYŁO
W BUDOWIE TRASY WYKONUJĄC
PRACE W CZYNACH SPOŁECZNYCH

Data odsłonięcia: 1979 r.

Miejsce zawieszenia: na jednej ze ścian przejścia podziemnego pod skrzyżowaniem al. J. Piłsudskiego i ul. H. Sienkiewicza

Autor:

Data usunięcia: 2014 r.

Uwagi:

pl. Bronisława Sałacińskiego 1

Tekst inskrypcji:

11 listopada 1918 roku
podczas walk
z oddziałem niemieckim
o stację Łódź-Fabryczna
oddał życie za Ojczyznę

Bronisław Sałaciński

były Żołnierz
Legionów Polskich
członek Narodowego
Związku Robotniczego

w 75 rocznicę
Odzyskania Niepodległości
przez Polskę
                  - Łodzianie -

Data odsłonięcia: 1993 r.

Miejsce zawieszenia: wschodnia hala dworca kolejowego Łódź Fabryczna

Autor: 

Data usunięcia: 

Uwagi: tablica pierwotnie znajdowała się na ścianie zewnętrznej dworca Łódź Fabryczna, po przebudowie budynku została przeniesiona do wnętrza

ul. Gabriela Narutowicza 68

Tekst inskrypcji:

W TYCH MURACH PRACOWAŁ W LATACH 1945-1951

DR MARIAN GROTOWSKI

PROFESOR ZWYCZAJNY UNIWERSYTETU ŁÓDZKIEGO
PROREKTOR UNIWERSYTETU ŁÓDZKIEGO
WSPÓŁTWÓRCA UCZELNI W OKRESIE JEJ POWSTAWANIA
PIERWSZY KIEROWNIK KATEDRY FIZYKI DOŚWIADCZALNEJ
PIERWSZY PREZES ŁÓDZKIEGO TOWARZYSTWA NAUKOWEGO
CZŁONEK ZAŁOŻYCIEL ŁÓDZKIEGO ODDZIAŁU
POLSKIEGO TOWARZYSTWA FIZYCZNEGO

UCZONY I HUMANISTA
WYCHOWAWCA I PRZYJACIEL MŁODZIEŻY

W DZIESIĄTĄ ROCZNICĘ ŚMIERCI

ŁÓDŹ DNIA 28 STYCZNIA 1961 ROKU

Data odsłonięcia: 28 stycznia 1961 r.

Miejsce zawieszenia: pierwsze piętro budynku, na przeciwko klatki schodowej

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi:


Marian Grotowski (ur. 8 września 1882 r. w Rawie Mazowieckiej - zm. 28 stycznia 1951 r. w Łodzi) – polski fizyk, profesor Wolnej Wszechnicy Polskiej, współorganizator i prorektor Uniwersytetu Łódzkiego.
link: Wikipedia

Dziennik Łódzki (1961 r., nr 25, str. 6)

Ku czci prof. dr Grotowskiego. Odsłonięcie tablicy pamiątkowej
Wczoraj, w hallu gmachu UŁ przy ul. Narutowicza 68 byliśmy świadkami uroczystości odsłonięcia tablicy pamiątkowej 10 rocznicę śmierci prof. dr Mariana Grotowskiego.
Na uroczystości licznie zgromadzili się przedstawiciele łódzkiego świata nauki. Z ramienia władz miejskich wziął w niej udział wiceprzew. Prez. RN m. Łodzi, mgr G. Górtowski. Przemówienia poświęcone pamięci zmarłego wygłosili: J.M. rektor UŁ - prof. dr Adam Szpunar, prof. dr L. Natanson i doc. dr A. Zawadzki.
By zorientować się w zasługach zmarłego, zacytujmy fragment tekstu tablicy, na której napisano m.in: "W tych murach pracował w latach 1945-1951 dr Marian Grotowski, profesor zwyczajny Uniwersytetu Łódzkiego, prorektor UŁ, współtwórca uczelni w okresie jej powstawania, pierwszy prezes Łódzkiego Towarzystwa Naukowego, uczony i humanista, wychowawca i przyjaciel młodzieży".
O wyjątkowych zasługach prof. Grotowskiego świadczy dobitnie depesza, którą z okazji uroczystości nadesłał Prezes Akademii Nauk - prof. T. Kotarbiński. Pisze on: "W godzinę upamiętnienia trudów prof. Grotowskiego w dziedzinie nauki i wyjątkowych Jego zasług dla Uniwersytetu Łódzkiego, łączę się sercem i myślą z zebranymi w uczuciach głębokiego szacunku i bolesnego żalu po stracie nieocenionego kolegi i drogiego człowieka".

pl. Stary Rynek

Tekst inskrypcji:

My Władysław, z bożej łaski król Polski
oznajmiamy, e w miejscu wsi Łodzia,
położonej w Ziemi Łęczyckiej, miasto
lokować pozwoliliśmy i ją samą
w miasto zwane Łodzią przekształcamy,
nadając jej prawo miejskie.
Działo się w Przedborzu, w sam dzień
Świętej Marty, roku pańskiego 1423 r.

Na wiecznej rzeczy pamiątkę
w 575 rocznicę nadania Łodzi
praw miejskich, tablicę tę fundują

Łódź, 29 lipca 1998

Łodzianie

Data odsłonięcia: 29 lipiec 1998 r.

Miejsce zawieszenia: tablica znajduje się na głazie umiejscowionym w rogu Starego Rynku, przy ul. Nowomiejskiej

Autor:

Data usunięcia:

Uwagi: